THEATRE / ΘΕΑΤΡΟ
Ψευδαισθήσεις @ Θέατρο Οδού Κυκλάδων
2.5

Ένα φιλοσοφικό παιχνίδι πάνω στις έννοιες της αληθινής αγάπης, του θανάτου και εν τέλη της ύπαρξης μας είναι οι «Ψευδαισθήσεις» του σύγχρονου Ρώσου συγγραφέα Ιβάν Βιριπάγεφ. Τέσσερις ηθοποιοί, τέσσερις μονόλογοι που εναλλάσσονται και ένα μεγάλο σκηνοθετικό στοίχημα που μπορεί να αναδείξει ή να καταβαραθρώσει το έργο. Η Κατερίνα Ευαγγελάτου από τις σπουδαιότερες σύγχρονες σκηνοθέτιδες πιστοποιεί τον τίτλο της, «συμπληρώνοντας» ένα πολύπλοκο πάζλ που το διασώζει από την πλήξη του φαινομενικά προφανή θέματος του.

Στην εξομολογητική ιστορία συμμετέχουν δυο ηλικιωμένα ζευγάρια λίγο πριν φύγουν από τη ζωή. Ο Ντάνι και η Σάντρα, ο Άλμπερτ και η Μάργκαρετ. Πεθαίνοντας πρώτος ο Ντάνι, αποχαιρετά την γυναίκα του εκφράζοντας της πόσο ευτυχισμένος έζησε μαζί της και πως η αληθινή αγάπη δεν μπορεί παρά να είναι αμοιβαία – για χάρη αυτής της αμοιβαιότητας, αν και μπήκε στον πειρασμό, δεν την απάτησε ποτέ. Η Σάντρα υπό το βάρος της εξομολόγησης του άντρα της και νιώθοντας το δικό της τέλος να πλησιάζει, καλεί τον Άλμπερτ. Του αποκαλύπτει πως σε όλη τη ζωή της τον αγαπούσε κρυφά και πως η αληθινή αγάπη δεν εξαρτάται από την αμοιβαιότητα. Οι εξελίξεις από το σημείο εκείνο είναι ανατρεπτικές, όπως και οι εξομολογήσεις που ακολουθούν από όλους τους πρωταγωνιστές. Η επιτυχία της παράστασης έγκειται στην διαδραστικότητα που δημιουργεί με τους θεατές. Μια άτυπη συνομιλία σε ένα έργο που δεν είναι όμως διαδραστικό. Το κοινό από την αρχή φιλτράρει σκέψεις, λόγια και εικόνες που γεννιούνται πάνω στη σκηνή, προσπαθώντας να ερμηνεύσει έννοιες όπως η αγάπη, η συντροφικότητα, ο γάμος, η εμπιστοσύνη, ο θάνατος και φυσικά η ίδια η ζωή. Με τον πιο ρεαλιστικό τρόπο οι τέσσερις ταλαντούχοι ηθοποιοί της παράστασης Ηλέκτρα Νικολούζου, Αλεξία Καλτσίκη, Βασίλης Κουκαλάνι και Παντελής Δεντάκης χτίζουν μια τόσο κρουστή πραγματικότητα που δεν αφήνει περιθώρια να μην εισχωρήσεις μέσα. Εξαιρετικό σκηνικό εύρημα ο μαυροπίνακας λειτουργεί ως επικοινωνιακός διαμεσολαβητής, σε μια παράσταση που οι συντελεστές της κάνουν τα πάντα για την αναδείξουν αλλά το ίδιο το έργο δεν καταφέρνει να αναδειχθεί. Να διαπρέψει. Να αποτελέσει σημείο αναφοράς.
|Γιώργος Ευφραιμίδης

Η Κατερίνα Ευαγγελάτου σκηνοθέτιδα της παράστασης μίλησε στο REVma -/+:

REVma -/+: Οι Ψευδαισθήσεις είναι ένα ολοκαίνουργιο έργο που παίχτηκε για πρώτη φορά τον περασμένο Δεκέμβριο στην Γερμανία. Πώς έπεσε στα δικά σου χέρια;
Κατερίνα Ευαγγελάτου: Αναζητούσαμε ταυτόχρονα με τον Λευτέρη Βογιατζή, που μου έκανε την πρόταση να σκηνοθετήσω για το θέατρο του, διάφορα έργα. Ψάχναμε σχεδόν δυο μήνες. Ο ένας πιο δύσκολος άνθρωπος από τον άλλο βλέπεις. Κάποια στιγμή λοιπόν έπειτα από πάρα πολύ ψάξιμο με παίρνει ο Λευτέρης τηλέφωνο και μου λέει «βρήκα ένα έργο Ρώσου συγγραφέα στα γερμανικά, έλα από το σπίτι μου να στο διαβάσω». Εγώ δεν ξέρω γερμανικά και προσπάθησα χωρίς αποτέλεσμα να βρω το κείμενο στα ρώσικα τα οποία γνωρίζω. Καταλήξαμε να μου διαβάζει το έργο στο σπίτι του μεταφράζοντάς το παράλληλα, σε μια πολύ συγκινητική στιγμή για εμένα. Όταν τελείωσε του είπα ότι σταματάμε το ψάξιμο και πως το έργο βρέθηκε.

REVma -/+: Ο συγγραφέας σχολιάζοντας το έργο δήλωσε πως μόνο αν αποκτήσουμε μια σταθερά στην ζωή μας θα μπορέσουμε να νιώσουμε πραγματικά ευτυχισμένοι. Την συμμερίζεσαι την άποψη αυτή; Είσαι τέτοιος άνθρωπος;
Κ.Ε.: Στην φάση που είμαι τώρα, συναισθηματικά τουλάχιστον, η σταθερά νιώθω ότι μου ταιριάζει. Στα προσωπικά μου άλλωστε πάντα ήμουν των δεσμεύσεων. Στην επαγγελματική μου ζωή επειδή το θέατρο είναι τσιγγάνικο επάγγελμα, δεν υπάρχει σταθερά. Ειδικά μετά την αναστολή λειτουργίας του Αμφιθεάτρου. Παρατηρώ όμως πως όσο και αν οι συνεργάτες αλλάζουν διαρκώς από παράσταση σε παράσταση υπάρχουν στιγμές που νιώθεις ότι πρέπει να έχεις κάποιους πιο μόνιμους ανθρώπους με τους οποίους εργάζεσαι, για να μπορέσεις να πας σε βάθος κερδίζοντας χρόνο και νεύρα. Είναι πρόκληση η διαρκής προσπάθεια επικοινωνίας με διαφορετικό κόσμο, ταυτόχρονα όμως ίσως κάποια στιγμή νιώσω την ανάγκη να αποκτήσω μια σταθερά συνεργατών. Όχι χωρίς εναλλαγές και μπολιάσματα.

REVma -/+: Αν σου έλεγα πως το έργο είναι τέσσερις απλοί μονόλογοι σε ένα χιλιοειπωμένο θέμα όπως ο ορισμός της αγάπης και της ευτυχίας. Ποιό θα ήταν το αντεπιχείρημα σου;
Κ.Ε.: Είναι ένα πολύ βαθύ έργο. Αν κάποιος το έβλεπε έτσι θα έχανε την ουσία του. Πρόκειται για μια τομή στη δραματουργία. Μια νέα τάση για το τι είναι ένα θεατρικό έργο σήμερα. Ο Βιριπάγεφ απομακρύνεται από το παραδοσιακό ψυχολογικό θέατρο, που όπως λέει έχει γίνει ο εχθρός του σύγχρονου θεάτρου. Από την άλλη είναι βέβαιο πως δεν πρόκειται για τέσσερις μονολόγους, αφού το ζήτημα είναι τί δημιουργείται ανάμεσα στους ηθοποιούς και τους θεατές. Η επικοινωνία που αναπτύσεται. Οι ηθοποιοί δεν μονολογούν αλλά συμμετέχουν σε ένα παιχνίδι συνωμοσίας μεταξύ τους που εμπλέκει και τους θεατές.

REVma -/+: Ποιό είναι το σχόλιο που σου έκαναν για την παράσταση και σου έμεινε στο μυαλό;
Κ.Ε.: Μου είχε πει κάποιος ότι η παράσταση έχει κάτι το μετέωρο και είναι απίστευτο πως επετεύχθη να αποδοθεί. Επίσης θυμάμαι ένα ζευγάρι που είχε έρθει. Ήταν μαζί δεκαπέντε χρόνια και βγαίνοντας από την αίθουσα ήταν και οι δυο παγωμένοι. Κοιτάχθηκαν και ύστερα αναρωτήθηκαν ταυτόχρονα «αμοιβαία ή μη αμοιβαία, μήπως να πάμε για ένα ποτό να το δούμε..;».